นิตยสารรายสะดวก  Regular Articles  ๑๐ มิถุนายน ๒๕๔๗
แดดร่มลมตก ชมนกชมไม้ ตอน หญ้าแพรกกับดอกมะเขือในวันไหว้ครู
จันทน์กะพ้อ
... ​​เมื่อสมัย​​เป็นเด็กๆ​​คงจำกัน​​ได้ว่า วันพฤหัสแรกของเดือนมิถุนายน ​​จะ​​เป็นวันไหว้ครู วันนี้​​เป็นวัน​​ที่ยิ่งใหญ่ มีพิธีการระลึกถึงคุณครูบาอาจารย์...
​เมื่อสมัย​เป็นเด็กๆ​คงจำกัน​ได้ว่า วันพฤหัสแรกของเดือนมิถุนายน ​จะ​เป็นวันไหว้ครู วันนี้​เป็นวัน​ที่ยิ่งใหญ่ มีพิธีการระลึกถึงคุณครูบาอาจารย์ ​แต่ละห้องครูประจำชั้น​จะคัดเลือกเด็กนักเรียน​ที่เรียนดี​และมีมารยาทเรียบร้อย​ ผู้ชายหนึ่ง​คน​และผู้หญิงหนึ่ง​คน​เป็นตัวแทนนำพานดอกไม้​ไปไหว้ครู

คุณครู​จะสอนเด็ก​ที่​เป็นตัวแทนฝึกซ้อมการเดิน คลาน ​และกราบตั้งแต่ต้นอาทิตย์ ​เพื่อ​จะ​ได้ทำ​ได้สวยงาม​และถูก​ต้องในงานพิธี

ในตอนเย็นวันพุธ ครู​จะให้นักเรียนแบ่งหน้า​ที่กันว่า ในเช้า​วันพฤหัส นักเรียนคนใด​จะ​ต้องนำอะไร​มาโรงเรียนบ้าง ตามสภาพทางบ้านของ​แต่ละคน เช่น บางคนมีพานเงินหรือพานแก้วก็​จะ​เป็นคน​เอาพานมา บางคน​เอาทรายหรือดินเหนียวมาใส่พาน​เพื่อปักดอกไม้ บางคน​ต้อง​เอาธูปเทียนมา ​ส่วนนักเรียน​ที่เหลือให้​ไปช่วยกันหาดอกไม้มา ​โดยมีดอกไม้​ที่กำหนด เช่น ดอกมะเขือ หญ้าแพรก ดอกเข็ม ​และดอกไม้อื่นๆ​ ​เป็นต้น

ดอกมะเขือ ​เป็นดอก​ที่โน้มต่ำลงมาเสมอ ไม่​ได้​เป็นดอก​ที่ชูขึ้น​ คนโบราณจึงกำหนดให้​เป็นดอกไม้สำหรับไหว้ครู ไม่ว่า​จะ​เป็นครูดนตรี ครูมวย ครูสอนหนังสือ ก็ให้​ใช้ดอกมะเขือนี้ ​เพื่อศิษย์​จะ​ได้อ่อนน้อมถ่อมตน​พร้อม​ที่​จะเรียนวิชา​ความรู้ต่างๆ​ นอกจากนี้มะเขือยังมีเมล็ดมาก ​ไปงอกงาม​ได้ง่ายในทุก​ที่ เช่นเดียว​กับหญ้าแพรก


คลิกดูภาพขยาย


หญ้าแพรก ​เป็นหญ้า​ที่เจริญงอกงาม แพร่กระจายพันธ์ ​ไป​ได้อย่างรวดเร็วมาก

หญ้าแพรกดอกมะเขือจึงมี​ความหมายซ่อนเร้นอยู่​ คนโบราณจึงถือ​เอา​เป็นเคล็ดว่า ​ถ้า​ใช้หญ้าแพรกดอกมะเขือไหว้ครูแล้ว​ สติปัญญาของเด็ก​จะเจริญงอกงามเหมือนหญ้าแพรก​และ ดอกมะเขือนั่นเอง

ดอกไม้อีกอย่างหนึ่ง​​ที่​ใช้ในการไหว้ครู ก็​คือ ดอกเข็ม ​เพราะดอกเข็มนั้น​มีปลายแหลม สติปัญญา​จะ​ได้แหลมคมเหมือนดอกเข็ม ​และก็อาจ​เป็น​ได้ว่า เกสรดอกเข็มมีรสหวาน การ​ใช้ดอกเข็มไหว้ครู วิชา​ความรู้​จะให้ประโยชน์​กับชีวิต ทำให้ชีวิตมี​ความสดชื่นเหมือนรสหวานของดอกเข็ม

คนโบราณช่างชาญฉลาด​ที่​จะสอนศิษย์ด้วยกลวิธีต่าง ๆ​ ​แม้กระทั่งการ​ใช้ดอกไม้ต้นไม้ ฯลฯ ​เป็นสื่อการสอนทำให้ลูกศิษย์ให้ยุคก่อนเก่า​ได้เรียนรู้จากธรรมชาติ ​และรู้จักกตัญญูรู้คุณผู้​ที่​เป็นครูบาอาจารย์อยู่​ตลอด​ไป ​และการ​ที่เรา​ใช้ "หญ้าแพรกดอกมะเขือ" ในการไหว้ครูนั้น​ ​เพราะ​เป็นของหาง่าย งอกงามอยู่​ทั่ว​ไป

ตอนเช้า​ตรู่วันพฤหัส​ซึ่ง​เป็นวันไหว้ครู เด็กๆ​​จะ​ไปโรงเรียนเช้า​​เป็นพิเศษ ​เพื่อ่​ไปช่วยกันจัดพานดอกไม้ ​ซึ่งอาจมีการปักดอกบานไม่รู้โรย ดอกดาวเรือง ดอกกุหลาบบ้าน แซมด้วยหญ้าแพรก​และดอกมะเขือ พานดอกไม้นี้เด็กนักเรียนหญิง​จะ​เป็นคนถือ ​ส่วนเด็กผู้ชาย​จะถือธูปเทียน​และช่อดอกไม้ ​(ช่อดอกไม้หมายถึงดอกไม้​ที่หา​ได้​เอามารวมกัน แซมด้วยหญ้าแพรก​และดอกมะเขือเช่นกัน)

พิธีไหว้ครูจึง​เป็นพิธีอันศักดิ์สิทธิ์​ที่นักเรียนทุกคนร่วมแรงร่วมใจกันมาแสดง​ความเคารพ​และระลึกบุญคุณของครูอาจารย์อย่างแท้จริง

คลิกดูภาพขยาย


ต่างจากในปัจจุบัน​ที่เด็กไม่ตระหนักถึง​ความสำคัญของวันนี้นัก เด็กบางคนดีใจ​ที่​จะ​ได้โดดเรียนในวันนี้ ไม่มีการช่วยกันจัดพานด้วยหญ้าแพรก ดอกมะเขือ มี​แต่การสั่งพานดอกกุหลาบ ดอกลิลลี่ ดอกคาร์เนชั่นจากร้านดอกไม้แทน วันไหว้ครูจึงกลาย​เป็นพิธี​ที่หรูหราฟุ่มเฟือยมากกว่า​จะ​เป็นพิธีกรรม​ที่ศิษย์​ต้องการแสดงถึง​ความกตัญญูรู้คุณ ครู-อาจารย์

หากเรา​จะรณรงค์ให้มีการตระหนักถึงคุณค่าของการไหว้ครูอย่างแท้จริง ​โดย​ใช้ดอกมะเขือ หญ้าแพรก​เป็นสื่อ​ความหมายก็ไม่ใช่เรื่อง​ยากเลย​ ​เพราะการปลูกมะเขือ​และหญ้าแพรกนั้น​ง่ายกว่า​และประหยัดกว่าการซื้อดอกไม้อื่นๆ​มากมาย​นัก

เพียง​แต่ว่า​ใคร​จะ​เป็นคนเริ่มต้นเท่านั้น​?

 

F a c t   C a r d
Article ID A-435 Article's Rate 141 votes
ชื่อเรื่อง แดดร่มลมตก ชมนกชมไม้ ตอน หญ้าแพรกกับดอกมะเขือในวันไหว้ครู
ผู้แต่ง จันทน์กะพ้อ
ตีพิมพ์เมื่อ ๑๐ มิถุนายน ๒๕๔๗
ตีพิมพ์ในคอลัมน์ แดดร่มลมตก ชมนกชมไม้
จำนวนผู้เปิดอ่าน ๘๑๖๗ ครั้ง
จำนวนความเห็น ๗ ความเห็น
จำนวนดอกไม้รวม ๖๑๐
| | | |
เชิญโหวตให้เรตติ้งดอกไม้แก่ข้อเขียนนี้  
R e a d e r ' s   C o m m e n t
ความเห็นที่ ๑ : ศาลานกน้อย [C-1249 ], [000.000.000.000]
เมื่อวันที่ : 10 มิ.ย. 2547, 23.21 น.

ผู้อ่าน​ที่รัก,

นิตยสารรายสะดวก​ ​และผู้เขียนยินดีรับฟัง​ความคิดเห็นต่อข้อเขียนชิ้นนี้
เชิญคลิกแสดง​ความเห็น​ได้​โดยอิสระ ขอขอบคุณ​และรู้สึก​เป็นเกียรติอย่างยิ่ง ในการมี​ส่วนร่วมของท่านในครั้งนี้...​

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๒ : มานะเทพ [C-1456 ], [203.209.121.119]
เมื่อวันที่ : 26 ส.ค. 2547, 22.24 น.

ดีมากครับ​ ส่งเสริมอนุรักษ์สิ่งดีให้อยู่​คู่สังคมไทย ​จะ​เป็นครู อาจารย์หรือนักเรียน ​จะ​เป็นเด็กหรือผู้ใหญ่ ทุกคน​ต้องช่วยกันเริ่มต้น

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๓ : นางสาว สาวกา [C-14240 ], [118.175.153.77]
เมื่อวันที่ : 20 มิ.ย. 2551, 11.07 น.

อยากโหวดให้​กับแดดร่มลมตก ชมนกชมไม้

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๔ : ด ญอัจฉรียา ด ญสาวิตรี [C-14241 ], [118.175.153.77]
เมื่อวันที่ : 20 มิ.ย. 2551, 11.09 น.

เพลงละลาย

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๕ : เด็กนักเรียนกาฬสินธุ์ [C-15852 ], [118.175.176.7]
เมื่อวันที่ : 04 มิ.ย. 2552, 14.58 น.

ขอให้คุณครูไทยทุกท่านมี​ความสูขในวันครู

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๖ : wimon nilsamuy [C-17122 ], [58.9.42.237]
เมื่อวันที่ : 23 มิ.ย. 2553, 20.28 น.

null

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๗ : เล็ก ชุมพร [C-17123 ], [58.9.42.237]
เมื่อวันที่ : 23 มิ.ย. 2553, 20.33 น.

ขอบคุณมากค่ะ​สำหรับ​ความรู้

แจ้งลบข้อความ


สั่งให้ระบบส่งเมลแจ้งการเพิ่มเติมความเห็น
 ศาลานกน้อย พร้อมบริการเสมอ และยินดีรับฟังข้อเสนอแนะจากทุกท่าน  ติดต่อเว็บมาสเตอร์ได้ทางคอลัมน์ คุยกับลุงเปี๊ยก หรือทางอีเมลได้ที่ uncle-piak@noknoi.com  พัฒนาระบบ : ธีรพงษ์ สุทธิวราภิรักษ์  โลโกนกน้อย : สุชา สนิทวงศ์  ภาพดอกไม้ในนกแชท : ณัฐพร บุญประภา  ลิขสิทธิ์งานเขียนในนิตยสารรายสะดวก เป็นของผู้เขียนเรื่องนั้น  ข้อความที่โพสบนเว็บไซต์แห่งนี้ เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้โพสทั้งสิ้น